ÇİMENTO VE BETON - CÜRUF

İnşaat işlerinde kullanılan en önemli ham madde çimentodur. Çünkü betonun içindeki baş­lıca madde çimentodur. Yol, köprü, baraj, vb. gibi yapımında her yıl milyonlarca ton beton harcanır. Beton ucuzdur, yapılması kolaydır, su geçirmez, ateşe dayanıklıdır. Yalnız karada değil, su altında da kullanılabilir.’Beton ilk kanldığmda hamurumsu bir kütledir; kolayca dökülerek bi-çimlendirilebilir. Ama çabucak donarak taş sert­liği kazanır.
Beton yapmak için çimento, kum, çakıl ya da taş karışımına su katılır. Kum daha büyük olan çakıllann ya da taşlann arasındaki boşluk-lan doldurur, öyle ki, arada hiç hava kalmaz. İçinde hava kalırsa beton zayıf olur.
En çok kullanılan çimento “Portland” çi­mentosudur. Portland çimentosu ince, kurşuni bir tozdur. Kireçtaşı, kil ve daha başka maddele­rin kanştırılıp ezilmesiyle yapılır. Taş ocağından çıkanlan büyük tebeşir ya da kireçtaşı topaklan güçlü mekanik ezme makineleriyle kırılıp ufala­nır. Sonra öbür maddelerle ve suyla kanştırılır. Bu karışıma “sulu çimento” denir. Sulu çimento bundan sonra özel bir değirmende öğütülerek inceltilir. Daha sonra, silindir biçimi bir fırına geçer. Aşağı doğru hafifçe eğimli olan fırın dö­nerken, karışım yavaş yavaş üzerinden kayar. İşte bu fırında karışım önce kurutulur, sonra da akkor sıcaklığına gelinceye kadar ısıtılır. Böylece sert, kok kömürüne benzer bir kütle elde edilir ki,

buna “cüruf” denir. Cüruf soğutulduktan sonra iyice ezilerek ince bir toz, yani bildiğimiz çimen­to haline gelir. Bundan sonra çimentonun içine belirli miktarda alçıtaşı katılır. Çimentonun don­ma hızı, içine katılan alçıtaşıyla denetlenir.
Beton genellikle kullanılacağı yerde, beton karıştırıcı denen makinelerle kanlır. Bu makine­lerde döner bir silindir vardır. Silindir malzemeyi iyice birbirine karıştırır. Islak beton büyük ko­valara doldurularak gereken yere taşınır. Taşıma­da vinçlerden de yararlanılır. Ya da beton, bir boru hattından gereken yere pompalanır. Kimi vakit de büyük karıştırma kamyonlannda, hazır-kanlmış durumda getirilip doğrudan doğruya istenen yere dökülür.
Beton tahta kalıplara dökülerek kullanılır. Ya da önceden dökülüp biçimlendirildikten son­ra, inşaat alanına getirilerek monte edilir.

                                                                                 SOLVER KİMYA